BOEKTIPS: Duitse literatuur

voor

 bovenbouw havo/vwo

Die Apothekerin

Ingrid Noll
1994
240 blz.

Hella Moormann ligt voor een lange tijd in het ziekenhuis en vertelt in de loop van een aantal dagen en nachten haar levensverhaal aan medepatiënte Rosemarie Hirte. Hella kent haar nauwelijks, maar Rosemarie lijkt niet bijzonder veel belangstelling te hebben voor de soms vreselijke dingen die Hella haar vertelt. Het begon allemaal toen Hella's vriend Levin de natuur een beetje wilde helpen, om de erfenis van opa snel in handen te krijgen. Hella hielp hem met het gif, dat ze zelf nog van haar grootvader geërfd had. Maar Hella wordt er niet gelukkiger op, want haar vriend blijkt ook iets met drugshandel te maken te hebben. Ze voelt zich niet meer veilig. Aan het eind van het boek blijkt plotseling dat Rosemarie Hirte wel degelijk goed geluisterd heeft...

16 jaar

Magic Hoffmann

Jacob Arjouni
1996
280 blz.

Het idee was perfect. Samen met een paar vrienden zou Fred "Magic" Hoffmann, een bank overvallen. Met de buit zouden ze een nieuw leven in Canada beginnen. De overval lukt, maar Fred wordt gearresteerd en verdwijnt voor vier jaar achter tralies. In de gevangenis troost hij zich met de gedachte dat de buit veilig bij zijn vrienden ondergebracht is. Hij heeft hij maar één doel: zich voorbereiden op zijn ontslag en een nieuw leven in Canada. Hij leert alvast ijverig Engels. Na zijn vrijlating zoekt hij zijn oude vrienden op. Maar die speurtocht loopt wat anders dan hij gedacht had.... Voor de lezer veel komische scenes, voor Fred allemaal wat minder leuk...

16 jaar

Grieche sucht Griechin

Friedrich Dürrenmatt
1955
150 blz.

Arnolph Archilochos, een Zwitser van Griekse voorouders, is onderboekhouder van een onderboekhouder op de afdeling geboortetangen van een machinefabriek. Een absolute "nobody" dus. Hij probeert een keurig leven te leiden. Hij rookt niet, drinkt niet en houdt vast aan een aantal mensen die hij een voorbeeld vindt in het leven: de staatspresident, een schilder, de bisschop enz. Maar een vrouw heeft hij nog niet gevonden, dus plaatst hij een advertentie: "Griek zoekt Griekse". Er reageert niet zomaar iemand: de beeldschone Chloé Saloniki wil wel met hem in zee. Sindsdien gaat het hem meer dan fantastisch: Iedereen is opeens heel aardig tegen hem, hij kan directeur worden van de fabriek waar hij werkt, hij krijgt een hoge functie bij de wereldkerk, hij wordt ere-consul van de VS enz. enz. Langzaam begint ook hij zijn wel erg snelle carrière verdacht te vinden... Wat heeft zijn vrouw hiermee te maken?

16 jaar

Der Sündenbock

Luise Rinser
1954
160 blz.

Het gezin Karel biedt een troosteloos beeld. Moeder is ongeneeslijk ziek, vader Karel verdient te weinig om dure behandelingen te kunnen betalen en dan is er nog de dominante huishoudster Martha. Met moeite proberen ze hun armoede te verbergen. En dan is er nog de steenrijke, maar gierige en arrogante tante. Die wordt op een dag dood gevonden. Van de trap gevallen, constateert de dokter. Of was er meer aan de hand? De erfenis liegt er immers niet om. De roddels in het stadje nemen alleen maar toe als de eerste zelfmoord onder verdachte omstandigheden plaatsvindt...

16 jaar

Jugend ohne Gott

Ödön von Horváth
1937
114 blz.

Duitsland, eind jaren dertig. Een leraar heeft veel moeite met zijn klas: Ze denken allemaal strikt nationaal-socialistisch en praten de propaganda klakkeloos na. Toch lijkt het maar zo dat iedereen hetzelfde denkt. Dit wordt duidelijk, nadat één van de kinderen tijdens een kampweek vermoord wordt. Een spannende ontknoping begint, waarin het er vooral om gaat, of je eerlijk bent en de gevolgen op de koop toe neemt of dat je je aanpast aan de groep om te overleven. Citaat: "Als er geen karakter meer geduld wordt, maar alleen maar gehoorzaamheid; dan verdwijnt de waarheid en komt de leugen."

16 jaar of ouder

Die weiße Rose

Inge Scholl
1947
120 blz.

Hans, Sophie en Werner Scholl groeien op in het Hitler-Duitsland van de jaren dertig. Met hart en ziel zijn ze lid van de jeugdbeweging, de Hitlerjugend, tot ze er langzaam achterkomen dat er dingen niet "kloppen". Joden en mensen met een andere mening verdwijnen zomaar, sommige liederen en boeken worden verboden, er zijn geruchten over concentratiekampen. Hun rotstvaste geloof in Hitler verandert in twijfel en daarna in verzet. Samen met vrienden besluiten ze met gevaar voor eigen leven pamfletten te verspreiden, waarin ze oproepen tot verzet tegen de Hitlerdiktatuur. Er ontstaat een netwerk van koeriers, die de pamfletten langs de controles naar andere steden in Duitsland en Oostenrijk smokkelen. Op een dag verdelen Hans en Sophie pamfletten in de universiteit, maar de conciërge heeft ze gezien...

16 jaar of ouder

Schachnovelle

Stefan Zweig
1941
90 blz.

New York. Een groot oceaanschip vertrekt naar Buenos Aires. Aan boord de wereldkampioen schaken, Mirko Czentovic. Czentovic is een wat vreemd figuur. Als kind was hij te dom om nog maar het alfabet te onthouden, maar door toeval ontdekte men, dat hij een schaakgenie was. Sindsdien speelt hij alleen nog maar voor geld. Een rijke zakenman slaagt erin hem tegen betaling tot een partijtje schaak te verlokken. Natuurlijk verliest de zakenman, en het wordt duidelijk wat voor arrogante schaakmachine Czentovic is: Hij behandelt zijn tegenstander met minachting. De zakenman, gesteund door vele belangstellenden, laat het niet op zich zitten en wil revanche. Tijdens die wedstrijd lijkt Czentovic weer makkelijk te winnen, tot iemand van de omstanders de zakenman en zijn vrienden te hulp schiet. Czentovic moet na een aantal zetten door de knieën; het wordt remise. Wie is dat geheimzinnige andere schaaktalent aan boord? En waarom wil hij maar één keer tegen Czentovic spelen?

16 jaar of ouder

Aus dem Leben eines Taugenichts

Joseph von Eichendorff
1826
82 blz.

Huis en haard, al het vertrouwde achter je laten, je overgeven aan de wijde wereld en het leven, zoals het zich voor je ogen afspeelt. Dat doet de vrolijke vrijbuiter en hoofdpersoon, de "Taugenichts" (letterlijk: "deugt-niet") in het begin van dit boek. Hij ontmoet op zijn tocht een vrouw van adel, waarop hij ontstellend verliefd wordt. Echter in die tijd zou ze voor hem natuurlijk onbereikbaar zijn. Gefrustreerd zwerft hij verder. Tijdens zijn omzwervingen in Italië maakt hij vreemde dingen mee, een onzichtbare hand lijkt wel voor hem te zorgen. Dan bereikt hem een mysterieus briefje. Maar van wie? Was de afzender zijn geliefde? Is er toch hoop?

17 jaar of ouder

Das Parfum

Patrick Süskind
1985
315 blz.

Parijs, ergens in de 18e eeuw. Jean Baptiste Grenouille wordt geboren. Zijn moeder gooit de pasgeboren Jean Baptiste bij het afval van een viskraam. Maar zijn geschreeuw redt hem. Hij wordt gevonden en zijn moeder wordt onthoofd. Grenouille blijkt een lelijk kind te zijn, wat bovendien zijn pleegmoeders arm eet en drinkt. Het gevolg is dat iedereen die voor hem zorgt hem weer wil kwijtraken. Hij blijkt echter een bijzondere gave te hebben, al heeft niemand daar oog voor: Hij kan al op zijn zesde zo'n 100.000 geuren tot in detail herkennen en ook nog eens van een grote afstand. Zo ontstaat bij hem het plan om parfumeur te worden. Hij wil de wereld beheersen met een ideaal parfum. Een 13-jarig meisje wordt zijn eerste slachtoffer: Hij wurgt haar en doet zich tegoed aan haar geur. Maar hoe houd je zo'n geur vast en stop je die in een parfum? Het lukt hem in dienst te komen van een beroemde parfumeur, waar hij die techniek leert. Op jacht naar het ideale parfum volgen nog vele slachtoffers... Met andere woorden: Een lekker griezelig boek!

17 jaar of ouder

Fabian

Erich Kästner
1931
139 blz.

De 32-jarige Jakob Fabian is een scherpe waarnemer van de wereld om zich heen. En die wereld liegt er niet om. In het Berlijn van de crisisjaren tussen de beide wereldoorlogen maakt hij menig erotisch avontuur mee, iedereen lijkt iedereen te bedriegen, iedereen is genadeloos op zijn eigen voordeel uit, alsof de wereld toch binnenkort ondergaat. Het lijkt wel of moraal er niets meer toe doet. En laat Fabian nu net een uitgesproken moralist zijn. Uitgerekend kort nadat hij verliefd wordt, wordt hij ook werkloos en verlaat zijn vriendin hem, deels om hem te helpen - hoe vreemd dat ook klinkt - deels om een carrière bij als filmster te kunnen beginnen. Even later pleegt zijn beste vriend Labude zelfmoord. De reden is te erg voor woorden...

17 jaar of ouder