Kinderen tijdens de Hitler-dictatuur



een online leren project van het 
vaklokaal Duits van de Digitale School

Was iedereen lid?


De propaganda deed voorkomen, alsof werkelijk iedereen de nazi's ondersteunde. Maar er bleven jongeren, die zich aan de HJ probeerden te onttrekken. Ze meldden zich ziek of bleven weg bij de diverse activiteiten. Dat was niet zonder gevaar, want dit "plichtsverzuim" werd al snel als een vorm van landverraad beschouwd.  Deze kinderen - vaak ook hun ouders - werden thuis of op school hierop aangesproken, bestraft of opgehaald. Sommige kinderen ontdekten een handige manier om onder de verplichtingen uit te komen: Op school zei je dat je naar je dienst bij de HJ moest, bij de HJ zei je dat je verplichtingen op school had. 

"De nationaal-socialisten hebben heel handig dat gevoel misbruikt, wat waarschijnlijk elk kind in de pubertijd heeft: Dat het zich beter voelt dan zijn ouders en dat het zijn eigen weg wil gaan, dat het een conflict heeft met de ouders."
Sybil Gräfin Schönfeldt [bron: Knopp - Hitlers Kinder]

Maar de overgrote meerderheid van de jongeren was een meer dan trouwe aanhanger van het regime.

Verplicht

De druk om lid te worden werd sinds 1933 alleen maar groter, vanaf 1939 was iedereen vanaf 10 jaar verplicht lid.


Van links naar rechts: Adolf Hitler, Rudolf Heß en  "Reichsjugendführer" Baldur von Schirach inspecteren leden van de Hitlerjeugd tijdens de Rijkspartijdag in Nürnberg, 1936

Niet overal populair

Voor kinderen op het platteland en vooral onder meisjes was de Hitlerjeugd - zeker in de beginjaren -  heel aantrekkelijk (zie: Waarom zou je lid worden?). 

Maar veel kinderen, vooral in de steden, vonden de verplichte "dienst" (collecteren, oude materialen ophalen, op het land helpen, vlag-appellen, marcheren enz. enz.) al snel een sleur worden en bepaalden liever zelf wat ze deden in hun vrije tijd.  

 

Tegenstanders

Regelrecht vervolgd werd de zogenaamde Swing-Jugend. Het waren jongeren die weliswaar geen actief politiek verzet tegen het regime pleegden, maar zich wel aan de controle van de jeugd door de staat onttrokken door hun Amerikaanse muziek (jazz, en swing), hun lange haardracht en kleding volgens de Engelse mode. Ze begroetten elkaar in het geheim met "Swing Heil!". Velen kwamen hiervoor in de gevangenis en werden mishandeld.

"Ik werd toen gevraagd, waarom ik niet bij de Hitlerjugend was, en toen heb ik gezegd: 'Ik ben geen lid omdat ik een vrij mens wil zijn.' En door deze zin ben ik in het concentratiekamp terechtgekomen."
Günther Discher, toen lid van de Swing-Jugend in Hamburg.
 [uit: Hitlers Kinder - G. Knopp]

 

v.l.n.r.: Hans en Sophie Scholl, Christoph Probst, juli 1942Verzet

Politiek verzet pleegden maar weinig jongeren. Het bekendst is de verzetsgroep Die Weiße Rose rond de studenten Hans en Sophie Scholl. Via pamfletten riepen zij het volk op om Hitler ten val te brengen. De leden van de verzetsgroep moesten dit met hun leven bekopen. (zie leestips)

Ook de Edelweißpiraten waren jongeren, die niets van het nazi-regime moesten hebben. Het waren jongeren uit Keulen, die sinds 1942 vaak actief verzet pleegden. Ze zongen liedjes tegen de HJ en droegen een afbeelding van de Edelweiß-bloem op hun kleren. In 1944 slaagden sommigen erin aan wapens te komen en voerden aanslagen uit. De Gestapo, de geheime politie, was ook hen voortdurend op het spoor.

vervolg

voetnoot

naar de inhoudsopgave

KINDEREN TIJDENS DE HITLER-DICTATUUR 
is een project van de Stichting Digitale School - vaklokaal Duits 
Paul Goossen © 2000-2002