Jongens in de Hitlerjeugd

Eerst "Pimpf" in het Jungvolk...

Als je tussen de 10 en 14 jaar was, werd je in die tijd al snel bijna vanzelf "Pimpf", dat wil zeggen lid van het Deutsches Jungvolk. Op straat liepen kinderen rond om reclame te maken en ook op school gebeurde dat. Sterker nog: meestal was bijna heel je klas al lid...

Als Pimpf deed je "dienst" als een soldaat. Dat wil zeggen: militaire veldspelen, aantreden, marcheren enz. Ook  verzamelde je geld voor de Winterhulp (een nazi-organisatie, die de zwakkeren in de samenleving zou ondersteunen), je zamelde blik en ijzer in (voor de wapenindustrie), hielp mee propaganda te maken en verder deed je allerlei klussen die je opgedragen kreeg.

Om definitief lid te mogen worden moest je de zogenaamde "Pimpfenprobe" doen. Een soort examen. Dan moest niet alleen blijken dat je op sportief gebied voldoende in huis had, ook moest je het propagandalied "Horst-Wessel-Lied" en het lied van de Hitlerjugend kennen. 

Eed van trouw

Als nieuwe lid van het Jungvolk werd je met een ceremonie opgenomen. Je legde een dag voor de verjaardag van de Führer de eed af: "Ik beloof in de Hitlerjeugd altijd mijn plicht te doen in liefde en trouw voor de Führer en onze vlag." In het begin hoorde daar nog het regeltje: "Zo waar mij God helpe" achteraan, maar dat werd later geschrapt. Daarna ontving je het begeerde mes van het Jungvolk met de inscriptie "Mijn eer heet trouw".

De hoogste baas van de Hitlerjeugd, "Reichsjugendführer" von Schirach, meldde op 19 april 1936, een dag voor Hitlers verjaardag, dat 90 procent van de tienjarigen de oproep om lid te worden gevolgd was: "Vele duizenden landgenoten uit alle lagen van de bevolking geven de Führer verjaardagsgeschenken. Maar de jeugd schenkt zichzelf." 

... en daarna de HJ in

Op je 14e stapte je dan over naar de eigenlijke Hitlerjugend. In de loop der jaren werd de druk om lid te worden steeds groter: vanaf 1939 was het lidmaatschap verplicht. 

Tijdens de veldspelen en oefeningen ging het er vaak hard aan toe. Kinderen die bij het spel niet tot de sterksten hoorden of niet mee konden komen, werden genadeloos bont en blauw geslagen door hun "kameraden". Zwakheid tonen was een taboe.

Waarom zou je lid worden? Je kon bij de HJ allerlei leuke (soms ook minder leuke) dingen doen, die je òf van thuis niet mocht, òf die je ouders niet konden betalen. Het lidmaatschap was niet duur en aangezien het voor veel mensen in Duitsland een tijd van bittere armoede was, konden je verder niet veel doen.  Op de radio en in de kranten hoorde en las je telkens weer, hoe belangrijk en nodig je wel niet was voor Duitsland. En dat de Duitse jeugd de beste in de wereld was. Regelmatig werden foto's van Hitler met kinderen in de kranten getoond. Ook op school hoorde je niet anders. (zie: de nationaal-socialistische opvoeding) De meeste klasgenoten van je waren ook lid. En je wilde toch ook niet buitengesloten worden?

Je had het gevoel onmisbaar te zijn, je mocht soms verantwoording dragen (lees: andere kinderen bevelen geven) en dat in een sfeer van avontuur en kameraadschap. En als je goed was kon je een hogere rang bereiken.

Wat deed je bij de HJ?

De jongens werden continu beziggehouden met sport, paramilitaire trainingen en lessen wereldaanschouwing. Niet iedereen vond de zogenaamde "Heimabende" (elke woensdag) , waarin de mensenverachtende theorieën van het nationaal-socialisme werden onderwezen, even leuk. Je moest binnen zitten en lange verhalen aanhoren. Vaak werd het door leiders gegeven, die maar een paar jaar ouder waren en dat maakte het onderwijs er niet beter op.

Verder waren er allerlei trektochten, wandelmarsen, avonden met kampvuur en liederen. Regelmatig nam je deel aan indrukwekkende massabijeenkomsten met tien- zelfs honderdduizenden andere jongeren die uit het hele land bijeenkwamen tijdens bijvoorbeeld de rijkspartijdagen in Nürnberg. Op vakantie gaan bestond in die tijd nog niet of nauwelijks, dus dit soort dingen was voor de meeste kinderen een geweldig avontuur.

Bij de HJ leerde je om hard en gedisciplineerd te zijn. Geestelijk en lichamelijk. In die tijd was dat het allerbelangrijkste. Je was pas iemand, als je bevelen kon opvolgen en jezelf kon wegcijferen in de dienst voor volk en vaderland. Als je je eigen mening op de achtergrond kon zetten, om je aan te sluiten bij de mening van miljoenen andere Duitsers: "Jij bent niets, je volk is alles" luidde het motto. Het soldatenleven was daarom ook hèt grote voorbeeld voor veel jongens in die tijd. 

De oorlog breekt uit

Tijdens de oorlog werd het pas echt serieus. En de rekening van het regime ging op: Honderdduizenden ideologisch gedrillde kinderen offerden zich op (of werden daartoe gedwongen) om de "eindzege" af te kunnen dwingen. Menigeen was zelfs bang dat de oorlog al voorbij zou zijn, voordat hij naar het front mocht! Achteraf bleek, dat de oorlog en het leed mede door hun opoffering zinloos verlengd werd. Lees hierover meer in het gedeelte: ondergang

  vervolg

naar de inhoudsopgave

KINDEREN TIJDENS DE HITLER-DICTATUUR 
is een project van de Stichting Digitale School - vaklokaal Duits 
Paul Goossen © 2000-2002